5 Nisan 2007 Perşembe

MutfaktakI EczanemIz......

Vucudumuza hergun yeteri kadar vitamin alamazsak, kendimizi yorgun, halsiz ve bitkin hissederiz. Ayrica bagisiklik sistemimizde meydana gelebilecek gucsuzlukler, hastaliklara karsi daha da savunmasiz bir hale gelmemize neden olabilir.






ISTANBUL - Saglikli bir yasam surmek icin vitaminleri �es� gecmememiz gerekir. Ozellikle mevsim donumlerinde vitaminlerin hayatimizdaki onemi birkez daha artar. Tukettigimiz besinlerde, ozellikle taze sebze ve meyvelerde gunuk vitamin ihtiyacimizi karsilamamiza yetecek kadar vitamin bulunur.






__________________








KiS Hastaliklari::::::

Sikligi: Insanlarda viruslerin sebep oldugu en sik rastlanan hastalik herhalde Soguk Alginligidir. Cok degisken olmakla birlikte genc bir kisi senede ortlama iki ya da uc kez Soguk Alginligina yakalanir. Ozellikle cocuklarda ve genclerde burunda virus iltihabi sik gorulur.

Yol acan etkenler:

Iklim, Cevre, Sicaklik, Nem
Usume, Bagisiklik durumu
Beslenme ve vitamin Eksikligi
Yorgunluk
Burun tikanikligi
Kronik Infeksiyon Odagi
Burun salgilarinin asitlik derecesi
Genel Hastaliklar: Bobrek, karaciger ve kan hastaliklari, seker hastaligi ve verem soguk alginligina direnci dusurur.
Virusler

Toplumda soguk alginligina sebep olan virusler cok yaygindir ve sayilari 200�den fazladir. Rinovirus (Rhinovirus) ve Koronavirus (Coronavirus) en sik rastlanir. Kisilerin direnci dustugu zaman veya cok yogun ve bulasici viruslere maruz kalindigi zaman enfeksiyon ortaya cikar. Usumek vucut direncini dusurdugu icin soguk alginligina zemin hazirlar. Rinoviruslerin kulucka suresi 1-3 gun arasindadir. Soguk alginligini cogu kez bakteri enfeksiyonu takip eder.

Yayilmasi

Damlacik ve toz: Konusurken, hapsururken ve oksururken cok miktarda hastalikli damlacik 180 cm uzaga kadar yayilir. Bir hapsirmada 20 000 kadar damlacik etrafa sacilir ve yere konar.
Damlacik parcalari: damlaciklarin bir kismi yere inerken buharlasir, kuculur, hafifler ve iki gun kadar havada ucabilir. Bu damlacik parcalari virusleri rahatlikla tasiyabilir fakat bakterileri tasiyamaz.
Temas: Virusler elleme, opme ve yiyecekler yoluyla da yayilabilir.
Klinik Ozellikler

Soguk alginliginin baslangiciyla bitisi arasinda dort donem belirgindir.

donem birkac saat surer. Burun hava yolu aciktir fakat viruslerin giris noktasinda kasinti, tahris, kuruma ve yanma hissi olur.

donemde virusler burun ic yuzeyine ve lenf sistemine yayilir. Bu islem birkac saat veya gun surer. Viruslerin ilk girdigi yer iyilesirken daha sonralari yayilmis oldugu bolgelerde hastalik devam eder. Bogaz kurur ve yutkunurken agrir. Aksirma, sulu burun akintisi ve burun tikanikligi ortaya cikar. Burun ici ve bogaz sis ve kirmizi gorunumdedir. Halsizlik, kirginlik ve ates bu donemde ortaya cikar. donemin basladigi ucuncu gunde firsatci bakterilerin sebep oldugu enfeksiyonlar belirgin olur. Burun icinin rengi koyulasir, sulu burun akintisinin miktari azalir, kivami artar, yapiskan beyaz bazen yesilimsi bir hal alir. Tikaniklik ve bitkinlik bu donemde en coktur. Bu donemdeki akinti, icerigindeki maddeler nedeniyle mendili kuruyunca sertlestirir.
donemde sikayetler ve bulgular azalir, 5-10 gun sonra iyilesme gerceklesir.
Soguk Alginliginin Yol actigi Hastaliklar

Burunda her zaman var olan fakat cogalamadigi icin etkisiz kalan bakteriler, viruslerin zayiflattigi ortamda hizla cogalirlar ve cesitli hastaliklari ortaya cikarirlar

1. Rinofarenjit, Farenjit
2. Sinuzit
3. Akut orta kulak iltihabi
4. Boyun lenf nodulleri iltihabi
5. Bademcik iltihabi
6. Alt solunum yolu hastaliklari

a. laringotrakeit
b. bronsit
c. pnomoni
d. astim

7. Bebeklerde gastroenterit
8. Allerjik


a. nefrit (bobrek iltihabi)
b. romatizma
Tani
Burun iltihabinin diger sebeplerinin elenmesinden sonra tani konur.

Korunma
Elleri sik sik sabunla yikamak virusleri uzaklastiracagi icic en etkili korunma yontemiidir.

Parmakla burnu ve arkasindan gozu kurcalamamak, en azindan goze yayilmayi onler.
Spor yapmak, dengeli beslenmek, hijyen kurallarina dikkatle uymak yoluyla genel vucut direncini yukseltmek.
Cocuklarda adenoidektomi (geniz etinin alinmasi) gerekli olabilir.


Tedavi
Viruslerin turlerinin coklugu yuzunden asi gelistirilememektedir. Hastalanan kisilerin durumunun cok farkli olmasi nedeniyle tedavi her hasta icin duzenlenmelidir.
Genel tedavi prensipleri:

Tam Istirahat: Genel ve lokal en iyi sartlar saglanmaya calisilmalidir. 18-200C sicaklik ve %45 nisbi (relatif) nemli odada yatak istirahati idealdir.
Sicak banyo, sicak sade su veya mentollu su buhari ile bugu uygulamak Agri kesici-ates dusurucu ilaclar ( aspirin gibi)
Bol sivi icmek
Antihistaminik iceren ilaclar yalnizca allerjik bunyeli hastalarda kullanilmalidir.
Burun acici damlalar: Iyilesmeye zarardan baska katkilari olmaz. Cocuklarin uyuyabilmesi ve bebeklerin sut emebilmesi icin burun havayolunun acilmasi sart oldugunda gecici olarak kullanilabilir.
Antibiyotiklerin soguk alginligina etkisi yoktur fakat soguk alginliginin yol actigi diger hastaliklar ortaya cikmissa tam doz uygulanmalidir.

Bebek olumlerinin nedeni 'taseronlasma'...



Turk Tabipleri Birligi; (TTB) Temmuz ve Agustos aylarinda hastanelerde meydana gelen bebek olumlerinin nedenlerinin, Saglik Bakanligi tarafindan izlenen saglik politikalari oldugunu ortaya koydu. Turk Tabipleri Birligi tarafindan yapilan arastirmaya gore bebek olumlerinin nedenleri �hizmet satin alinmasi� gerekcesiyle yapilan taseronlasma.


Turk Tabipleri Birligi, Yenidogan unitelerinde meydana gelen bebek olumlerinin nedenlerini arastiran bir arastirma yapti. Yenidogan olumlerinin ardindan Saglik Bakanligi�nin sessiz kalisinin ve kamuoyuna yeterli bilgi vermeyisinin elestirildigi arastirma 3 ayda tamamlandi. TTB, arastirma icin bir komisyon olusturdu. Komisyon; konu ile ilgili uzmanlik dernekleri yoneticileri, tip fakultesi ogretim uyeleri, Egitim hastaneler egiticileri, hemsirelik dernekleri yonetim kurulu uyelerinden meydana getirildi.

Arastirma carpici tespitler ortaya koydu. Arastirmada;

Birimlerde her kritik hasta icin vital bulgularin izleniminin yapilabilecegi monitor bulunmamaktadir. Zorunlu kalindiginda bir kuvoze iki-uc bebek yatirilmaktadir

Universitelerdeki YYBB�lerde yatan hastalarin buyuk bir kismini saglik guvencesi olmayan hastalarin bebekleri olusturmaktadir

Temizlik islerini yuruten taseron firmalar yeterince steril bir ortam yaratamamaktadir. Firma elemanlari yeterli sayida degildir. Genel olarak eleman sayisi gece ve hafta sonu degismekte, bu gunler de sabit eleman bulunmamaktadir

Nobet sartlarinda servislerde bulunan hekimler neonatoloji konusunda deneyimlidir. Ancak sayilari yuksek hasta sayisina uygun degildir.

Hafta sonu ve gece hasta basina dusen hemsire sayisi daha da azalmakta, nobet sadlarinda 10-20 hastaya bir hemsire dusmektedir

Zaman zaman yogun bakim konusunda deneyimli hemsire bulunmadiginda pediatrinin baska birimlerinden deneyimsiz hemsireler Yenidogan Bakim Birimleri�nde gorevlendirilmektedir, sonuclarina yer verildi.

�Kaliteli temizlik malzemesi kullanilmiyor''

Birimlerde unitenin temizligi icin yeterli miktar ve nitelikte temizlik maddesinin verilmediginin belirtildigi arastirma sonucunda � Birimlerde yeterli miktarda sarf malzemesi saglanmamaktadir. Dusuk fiyatlarin tercih edilmesi yuzunden kaliteli sarf malzemesi alimi yapilmamaktadir� denildi.

TTB�nin arastirmasinda dikkat ceken baska bir sonuc ise; diger hastanelerden getirilen bebeklerin saglik kosullarini uygun ortamlarda transfer edilmedigi seklinde.

TTB Yonetimi, kosullarin iyilestirilememesi halinde yine ayni sorunlarin ve olumlerin yasanmasinin kacinilmaz oldugunu belirtti. Cozum onerilerininde sunuldugu TTB arastirmasinda sunarak, bebek olumlerinin bir an once onlenmesini ve temiz kosullarda, yeterli elemanla hizmet verilmesini istedi.

Temizlik malzemelerinde 'tasarruf olmaz'

Arastirmada cozum onerileri de soyle siralandi:

Ozellikle yenidogan yogun bakiminda �olmazsa olmaz� olan sarf malzemeleri yeterli nitelik ve sayida bulunmalidir

Gerek dezenfektan gerekse sarf malzemelerinden �tasarruf� yapilmamalidir

Birimlerde temizlik islerini surduren firmalar bu birimlere yeterli sayida, tecrubeli eleman vermeli.

Servis doluluk durumuna gore hasta kabulu yapilmamalidir

Yillik dogum sayisina bagli olarak her bin doguma bir yogun bakim yatagi ve uygun donanimi olacak sekilde YYBB�i olusturulmalidir

Gece-gunduz hemsire sayilari benzer olmalidir.

Kalp krizi, menapoz sonrasi olumlerde ilk sirada

Turkiye Menopoz ve Osteoporoz Dernegi Baskani Prof. Dr. Erdogan Ertungealp, menopoz sonrasi kadinlarin olum nedenleri arasinda, kalp krizinin birinci sirada yer aldigini belirterek, ileri yaslarda yaygin olarak gorulen kalp hastaliklarinin hormon eksikliginden kaynaklanabildigine dikkat cekti.

Ertungealp, yaptigi aciklamada, gelisen tip ve ozellikle kalp tedavilerinde yasanan buyuk gelismelere ragmen kalp krizinin halen olum nedenleri arasinda birinci siradaki yerini korudugunu belirtti. Kadinlarda 40-45 yas oncesi donemde kalp krizi riskinin erkeklere gore ucte bir oraninda olduguna dikkat ceken Ertungealp, ''Menopoz sonrasi gec donemde ise bu oran artiyor ve erkekler ile ayni seviyeye ulasiyor. Hormon tedavisi alinmadigi takdirde bu oran daha da yukselerek ileri yaslardaki olum nedenlerinin ilk sirasini olusturuyor'' dedi.

Ertungealp, ozellikle sigara kullanimi, kilo alma, yanlis beslenme, hareketsiz yasam gibi faktorlerin kalbi olumsuz yonde etkiledigini vurgularken, bunlara ek olarak kadinlarda hormonal dengenin degisiklige ugramasinin da menopoz sonrasi donem de kalp hastaliklari icin risk olusturdugunu belirtti. Ertungealp, ''Menopoz sonrasi donemde kalp krizi riskinin artmasinin en onemli nedeni, genc yaslarda kadinlarda varolan ostrojen hormonunun kalbi korumasina karsin, ileri yaslarda bu hormonun azalmasi ile birlikte bu koruyuculuk ozelliginin ortadan kalkmasidir'' dedi.

Menopozda yasam kalitesini arttirmanin tek yolunun uygun tedavi ile eksilen hormonlari tamamlayan ''hormon replasman tedavisi'' oldugunu dile getiren Prof. Dr. Ertungealp, sunlari kaydetti:

''Menopoza girer girmez baslanan hormon tedavisi menopoz sikayetlerini gecirdigi gibi ek bir fayda olarak kalp kirizi riskini de onlemektedir. Hormon tedavisi kalp krizinden korunmak icin kullanilan bir tedavi yontemi degildir. Hormon tedavisi alan kadinlarda ek bir fayda olarak kalp krizi riski azalmaktadir. Hormon korkusu ile bu tedaviden uzak durmanin yasam kalitesini olumsuz etkiledigi ve kadinlarda ileriki yaslarda yerine konulamayacak cok buyuk kayiplara neden oldugu unutulmamalidir.''

Burun kanamasini hafife almayin!!!!!



Genellikle basit nedenlere bagli ve kolayca durdurulan burun kanamalari, ciddi nedenlere dayali olarak da ortaya cikabiliyor. Kulak-Burun-Bogaz Hastaliklari ve Bas-Boyun Cerrahisi Uzmani Opr. Dr. Tamer Haliloglu burun kanamalarinin sik rastlanan bir durum oldugunu soyledi.


Opr. Dr. Haliloglu, burun kanamalarinin cogunlukla burnun icindeki damarlarin oldukca yogun ve yuzeysel damarlara sahip olmasindan kaynaklanabilecegini anlatti:

�Ozellikle burun boslugunu ikiye ayiran bolmenin on kismi buruna gelen damarlarin birbiriyle birlestigi ve bu damarlarin oldukca yuzeysel oldugu bir bolumdur.

Ozellikle cocuklarda bu kisim hicbir etki olmadan bile kanayabilir. Burun boslugunun her iki kenarinda bulunan ve 'konka' adi verilen etlerde damar acisindan cok zengindir ve bazi kanamalarin sebebidir.�

Burun kanamasinin nedenleri ise hem lokal hem de genel sebeplerden kaynaklaniyor.

Lokal sebepler:

Burun ici iltihaplari
Sinuzit
Buruna gelen darbeler
Cocuklarin burun karistirmalari
Buruna sokulan yabanci cisimler
Burun ici ve sinus tumorleri
Burunda kemik egriligi
Alerjik rinit

Genel sebepler:
Hipertansiyon
Kan Hastaliklari (Kanama-pihtilasma bozukluklari, losemi vs.)
Bagirsak parazitleri

Oncelikle kanama durdurulmali

Ozellikle siddetli burun kanamalarinda oncelikli olarak kanamanin durdurulmasi oldugunun altini cizen Opr. Dr. Tamer Haliloglu, hastanin muayene edilmesi gerektigini de belirtti.

Haliloglu, �bircok kez muayene ile sebep anlasilir. Suphelenilen sebebe gore tansiyon olculmesi, sinuzit filmlerinin cekilmesi, barsak paraziti arastirilmasi, kanama-pihtilasma testleri, kan hastaliklari ile ilgili testlerin ve tetkiklerin yapilmasi gerekir� dedi.

Nasil tedavi edilir?

Opr. Dr. Tamer Haliloglu, bircok burun kanamasinin kendiliginden ya da hastanin burun ucunu tutmasi ve soguk uygulamasi ile durdugunu, ancak bu sekilde durmayan kanamalarin doktor mudahalesini gerektirdigini de soyledi.

Opr. Dr. Haliloglu�na gore kanamayi durdurmak icin yapilabilecek mudahaleler:

Damarin yakilmasi
Tampon konulmasi
Damarlarin baglanmasi

Evde kanama nasil durdurulur?

Hastanin kendi uyguladigi yontemlerle kanamanin evde durdurulmasinin mumkun olduguna da deginen Opr. Dr. Haliloglu, bu yontemleri anlatti:

�Hastanin ilk yapmasi gereken sey burun ucunu sikica tutarak basin one dogru egilmesidir. Eger bas arkaya dogru egilirse kanin genizden bogaza gitme ihtimali artar.

Burun uzerine soguk uygulamasi da faydalidir. Hatta hasta burun on kismina tampon gorevini ustlenecek bir gazli bez de koyabilir.

Ancak hastanin kendi uyguladigi yontemler kanamayi durdursa da mutlaka uygun zamanda bir uzmanina muayene olmalidir."

Temiz yikanmayarak yenen sebzeler insanda solucan yapiyor!!!

Yeterli derecede su ile yikanmadan ya da pisirilmeden yenen sebzeler insan vucudunda solucanlarin olusmasina neden oluyor. Ciftcilerin urettigi sebzeler mutfakta yemek halini alana kadar bir cok asamadan geciyor. Ozellikle urun yetisirken, tarlalarda gezen hayvanlarin diskisi ve sulama suyuna karisan kanalizasyon yoluyla olusan bakteriler sebzelere geciyor.

Disarda belirli bir ortamda kalip zamanla eriskin hale gelen bakteriler insan vucuduna da yikanmayan sebze ve meyveler yoluyla gecebiliyor. Bu da insan vucudunda solucanlarin hayat bulmasina sebep oluyor.

Ataturk Universitesi (A.U.) Tip Fakultesi Mikrobiyoloji Anabilim Dali Baskani Prof. Dr. Ahmet Ayyildiz, vucutta cesitli dokulara yerlesen bakterilerin tifo ve sarilik gibi ciddi hastaliklanra neden olabilecegi uyarisinda bulunuyor. Prof. Dr. Ayyildiz, sebzelerin yikanmadan ya da pisirilmeden yenmemesi gerektigine dikkat cekiyor.

Gida ve yiyecekler araciligi bulasan bir cok hastalik bulunuyor. Bu hastaliklara neden olan bakteri, virus ve parazit gibi cok sayida mikrop bulunuyor. Bu mikroplar insan vucuduna degisik yollarda bulastigi gibi agiz yoluyla da ulasiyor.

Hastaliklar sebze ve meyveyle bulasabildigi gibi, hayvansal gidalarla da insan vucudana bulasiyor. Uzmanlar sebze ve meyve yoluyla insanlara bulasan hastaliklarin temel kaynaginin insan diskisi oldugunu vurguluyor.

Eger bir insan tifo, sarilik ve ishal gibi hastaliklari varsa diski yoluyla mikroplari disari cikariyor. Cikarilan diskilar icme suyuna karismasi halinde dogrudan insanlara bulasarak cesitli hastaliklara neden oluyor. A.U. Tip Fakultesi Mikrobiyoloji Anabilim Dali Baskani Prof. Dr. Ahmet Ayyildiz, icme suyuna kanalizasyonun karismasi halinde hasta kisilerin cikardigi mikroplarin sorun olusturacagini belirterek sularin klorlanmasi gerektigini soyluyor. Ayyildiz, burada belediyelere buyuk gorev dustugunu kaydediyor.

Diski karismis sularla bahcelirin sulanmasi sonucu da mikroplarin bulastigina isaret eden Prof. Dr. Ayyildiz, ''Sebzeler yenmeden once bol su ile yikanmali. Sebzeler pisirildigi surece mikroplarin hastalik bulastirmasi soz konusu olamaz.'' ifadelerini kullaniyor.

Yikanmadan yenen sebzeler nedeniyle gecmis yillarda insan vucudundan yaklasik 20 santimetre solucan cikarildigini soyleyen Ayyildiz, vatandaslarin bu konuyu ciddiye almasini istiyor.

Kisisel temizligin de cok onemli oldugunu kaydeden Prof. Dr. Ahmet Ayyildiz, ''Vatandaslar ozellikle el temizligin cok dikkat etmeli. El yoluyla bir cok hastalik baska insanlara bulasir. Lavabodan cikan insanlar elini bol su ile yikamali. Yoksa o kisinin temas ettigi yerlere mikrop bulasir.'' dedi.Kisesel temizligine dikkat etmeyen ve bulasici hastalik tasiyan insanlarin toplu yemek yenilen yerlerde calistirilmamasi gerektigini anlatan Ayyildiz, ''Boyle insanlar, hastane, lokanta, yurt gibi toplu yemeklerin yenildigi yerlerde calistirilmamali. Bu tur kisilerin duzenli saglik taramalarindan gecirilmesi lazim.'' seklinde konustu.

ahan da yogurt

"Yogurt yag yakiyor...


Diyetlerine yagsiz yogurt ekleyenler yuzde 22 daha fazla kilo kaybediyor. Gobekteki yaglarin yuzde 81'i de yogurtla eriyor.



Yogurt yag yakiyor...


Diyetlerine yagsiz yogurt ekleyenler yuzde 22 daha fazla kilo kaybediyor. Gobekteki yaglarin yuzde 81'i de yogurtla eriyor.

Gobegini hizla eritmek isteyenler, bol bol yagsiz yogurt yesin! ABD'de yapilan bir arastirmada, dusuk kalorili rejimlerine yogurt secenegini ekleyen ve gunde uc ogun yagsiz yogurt yiyen asiri kilolularin, yogurtsuz bir diyet uygulayanlara oranla yuzde 22 daha fazla kilo verdikleri ve yuzde 61 daha fazla yag yaktiklari tespit edildi. Yogurt yiyenlerin ayrica, karin bolgelerinde yuzde 81 daha fazla yag yaktiklari ortaya cikti.

Tennessee Universitesi'ndeki arastirmaya katilanlardan Dr. Michael Zemel, yogurt yiyenlerin hem ortalama yedi kilo olan zayiflama seviyesinden daha fazla inceldiklerini hem de kaslarini digerlerinden iki kat fazla koruduklarini belirtti.

Dr. Zemel, kas kutlesini korumanin diyet yapanlarda onemli bir konu oldugunu belirterek, "Onemli olan yag yakmak, kas degil. Kaslar kalori yakmaya yardimci oluyor, ancak kilo verirken kas kutlesi de kaybediliyor. Buna en iyi cozum, kalsiyum ve protein agirlikli bir diyet, yani yogurt" diye konustu. Arastirma Uluslararasi Obezite Dergisi'nin nisan sayisinda yayimlanacak.
Bu arada Japonya'da yapilan arastirmalar da, yogurdun nefes kokusunu giderdigini, dis tasi ve dis eti iltihaplarini dogal yollardan onledigini ortaya koydu. Alti hafta boyunca gunde bir porsiyon yogurt yiyenlerin yuzde 80'inde, nefes kokusuna yol acan hidrojen sulfit duzeyi azaldi.

hadee iyi zayiflamalar..