WASHINGTON - Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ile ABD Başkanı George W. Bush arasında Beyaz Saray’da yapılan görüşme ve öğle yemeğinin ardından, Beyaz Saray’dan üst düzey bir yetkili iki liderin temaslarına ilişkin soruları telekonferansla yanıtladı.Adının açıklanmasını istemeyen yetkili, PKK ile mücadele konusundaki bir soruya karşılık, PKK konusunun Gül-Bush görüşmesi sırasında çok ağırlıklı olarak ele alındığını ve bir dizi çözüm yöntemi üzerinde konuşulduğunu söyledi.
Yetkili, PKK’ya uzun dönemli bir çözümün “kapsamlı” olması gerektiğini belirtirken, “sadece askeri değil, siyasi çözümün de” devreye sokulması gerektiğini kaydetti ve “buna Türkiye’nin güneydoğusundaki koşullar da dahil” dedi.
Bu bölgede koşulların iyileştirilmesi yönünde, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın da, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün de sözleri bulunduğunu belirten yetkili, terörizme açık bölgelerde koşulların iyileştirilmesi ve halka “alternatif” sunulmasının, terörizme katılımı azalttığı değerlendirmesini yaptı.
Gül ile Bush’un, Erdoğan ve Bush’un 5 Kasımda Beyaz Saray’da ele aldığı “istihbarat paylaşımı” konusundaki temaslarının devamı niteliğinde de görüştüklerini belirten yetkili, Gül’ün, Türk tarafının, istihbarat paylaşımından duyduğu memnuniyeti dile getirdiğini ve işbirliğinin devamı üzerinde mutabık kalındığını söyledi.
Amerikalı yetkili, af meselesinin gündeme gelip gelmediği sorusuna karşılık, kapsamlı çözüm konusunda genel bir çerçevede konuşulduğunu ve bu tür ayrıntılara girilmediğini belirtti. ABD’nin, uzun dönemli bir çözüm için Türkiye’yi, Iraklı Kürtlerle de diyaloğa girmeye teşvik ettiğini belirten yetkili, “uzun dönemli çözüm için askeri yöntem, bu tehditle başa çıkmanın sadece bir parçasıdır” dedi.
Amerikalı yetkili, güneydoğuda yaşam standardının yükseltilmesinin de çözümün diğer bir parçası olacağını söyledi.
ABD’nin, güneydoğuda koşulların iyileştirilmesi için ekonomik yardım önerip önermediği yönündeki soru üzerine yetkili, iki liderin görüşmesinin daha çok, Bush’un, Başbakan Erdoğan ile görüşmesinde ele aldıklarının devamı niteliğinde olduğunu ve istihbarat paylaşımı konularını konuştuklarını ifade etti.
Amerikalı yetkili, “Bu ziyaret, Türkiye Cumhurbaşkanı’nın ilk ziyareti. İyi ilişkilerin bir teyidi anlamına geliyor. Şu sırada Türk-Amerikan ilişkileri çok kuvvetli. İki lider, düzenli olarak temastalar. Bu çok iyi bir ziyaret oldu. Türkiye stratejik ortağımız” diye konuştu.
İki liderin konuştukları konular ise PKK ile mücadele, Bush’un Ortadoğu ziyareti, Afganistan, Pakistan, Irak, Türkiye’nin Irak’ta oynadığı önemli rol, nükleerden arınmış bir İran, Türkiye’nin ABD’nin desteklediği AB’ye üyelik süreci, enerji meseleleri ve Kıbrıs olarak sayıldı.
Enerji konusunda, Türkiye’nin, Orta Asya ülkeleriyle Avrupa arasında, enerjide önemli bir geçiş yolu olduğunun tekrarlandığı ve Gül’ün Orta Asya’ya ziyaretinin ele alındığı belirtildi. Amerikalı üst düzey yetkili, Kerkük konusunun da konuşulduğunu, bu konuyu Gül’ün gündeme getirdiğini söyledi, ancak ayrıntı vermedi.
Kıbrıs meselesinde ise iki liderin, bu soruna kapsamlı bir çözüm bulunması gereğini vurguladığı ve Bush’un, ilerlemek için BM sürecini desteklediği belirtildi.
Yetkili, görüşmede, Türk-Yunan ilişkilerininse gündeme gelmediğini, Kosova’da çözüm ihtiyacının da kısaca ele alındığını anlattı.
Türkiye’nin İran ile doğal gaz anlaşmasının gündeme gelmediğini ifade eden yetkili, “Bush bu konuyu Erdoğan ile görüşmüştü. Bu sefer konuşulmadı” dedi.
Türkiye-AB ilişkileri konusundaki bir soruya yanıt veren yetkili, Türkiye’nin yapması gereken bazı reformlar bulunduğunu, bunların AB tarafından talep edildiğini belirterek, “Türkiye bazı reformlar yaptı. Daha fazlasını yapmalarını bekliyoruz” dedi.
