Basariyi artiran yontemler
* Anne, baba ve cocuk uclemi, okul ortamiyla birlikte yurutulmeli. Bu duzenege cocugun ogretmeninin de katilmasi ve sicak iliskiler icerisinde olunmasi yonundeki girisimler basariyi artiracaktir.
* Cocuklarinizin sorularina cevap verin. Bitmek bilmeyen sorularla sizleri belki usandirirlar, ama bundan cekinmeyin, bu durum soru uretme konumundaki cocuklariniza uygun cevaplari bulmasinda yardimci olur.
* Cocuklarinizi basarili hale getirmek icin onlara surekli olumsuzluklardan arinmis mesajlar iletmelisiniz. Bunu ortaya koyarken de gercekci oldugunuzu surekli gosterin. ‘Senin aklin ermez, bu isi kesinlikle yapamazsin’, ‘Nerede sen de o akil ve fikir’, ‘Bu gidisle okuldan da kovulursun’ gibi telkinler yerine, cocugunuza ‘Cocugum sen bunu basarabilirsin, sen bu isi yaparsin’ gibi mesajlari ulastirin.
* Okul aile birligi toplantilarini kacirmamaya ozen gosterin.
* Cocuklariniza, ‘Yaramazlik yapiyorsun, seni ogretmenine soyler, bir guzel dovdurturum’ gibi sozler soylemekten kesinlikle sakinin. Boyle bir yaklasim cocugun hem sizden ve hem de ogretmenden kopmasinda onemli bir rol oynayacaktir.
* Cocugunuzun, sizin onun basarili olacagina olan inancinizi bilmesi gerekir. Eger, onun basarili olamayacagini dusunurseniz, cocugunuzda bu fikre kolaylikla kapilabilir ve basarisizlik ortaya cikar.
* Cocuklarinizin kapasitesinin uzerinde bir hedefi kendiniz icin belirlemeyin, bu cocukta kaygi ve endiseye neden olabilir. Bu da basariyi olumsuz yonde etkiler. Yanlarinda kavga edilmeyen huzurlu bir ailenin cocugunun tum dikkatini ogrenme noktasina oturtacagi gozlerden kacmamali. Aile sorunlari ile kafasi karisik hale gelen bir cocukta basarinin koreldigini aklinizdan cikartmayin.
29 Nisan 2007 Pazar
CEKINGEN COCUKLAR
Bu cocuklar yasitlari ile iliski kurmada zorlanirlar, arkadaslari ile birlikte olmaktansa yalniz kalmayi tercih ederler, yasitlarindan cekinirler, bazi hallerde kendilerinden kucuklerle bir araya gelirler. Birisi onlara cok yaklasirsa ondan uzaklasmak suretiyle tepkide bulunurlar. Annelerinin yanindan ayrilmazlar hatta babalariyla ya da buyukanneleriyle yalniz kalmaktan kacinirlar. Annelerinden ayrildiklarinda ilk tepkileri aglama olur. Kendilerini sozlu olarak ifade etmekten cekinirler, kendilerine soru soruldugunda bazen cevaplandirmaktan kacinirlar, baslarini one egerler, nadir hallerde de goz veya bas hareketi ile cevaplandirmakla yetinirler. Cogunlukla guvensiz ve huzursuz cocuklardir. Arastirma bulgularina gore bazilarinda saldirganlik duygulari gorulebilir. Cekingen cocuklar okul ortami veya arkadas grubu icinde olduklarinda oyuna katilmak isteseler de kendilerinde bu cesareti bulamazlar. Mutlaka birisi onlari elinden tutup oyuna sokmalidir, oyuna girdikten sonra da mutlu olduklari dikkati ceker. Cekingen cocuklar ayni zamanda onlardan ne bekledigini veya yeni bir durumu nasil ele alacaklarini bilmediklerinde, ozellikle yeni bir is karsisinda kaldiklarinda normalin ustunde bir huzursuzluk gosterirler. Ornegin doktorlarin cocuklari muayene etmeye gelecegi soylediginde cekingen cocuklar aglamaya baslarlar, okuldan kacmaya calisirlar. Cekingen cocuklarin cogunun sinifta sevdikleri bir yer vardir. Bu yer genellikle faaliyetlerden, kalabaliktan uzak ve rahatca oturabilecekleri bir minder ustu veya duz bir yerdir. Burada olup biten seylerin coguna karsi ilgisiz ve bir cogundan habersizdirler. Onlarin cok az seye karsi ilgi gosterdikleri ve kendilerini rahatlatmak icin sik sik parmak emdikleri, ileri geri sallandiklari, masturbasyon yaptiklari veya kendi saclarini ve kulaklarini cektikleri gorulur. Aile baskisi veya ailenin cocugu cok koruyucu Cekingenligin Nedenleri : Cocugun kendisi bir seyler yapmak ister ve bunu Cevrenin etkileri olmasi. basaramazsa cekingen olur ya da bir ise baslamadan once basarisizlik korkusu Cocuklarin soylediklerine aldiris edilmemesi, hissederse cekingen olur. Cocuktan yasi ve kapasitesi disinda davranislar fikrinin surekli elestirilmesi Cocugun cabasina karsi tepkisiz kalmak, onu hicbir sekilde beklemek yureklendirmemek cekingenligin nedenlerindendir. CEKINGEN COCUGUN SOSYALLESTIRILMESI Oncelikle annelerinden kopmalarina yardim etmek,sonra bir arkadasla birlikte olmalarina firsat vermek, daha sonrada bir arkadas grubu ya da faaliyet grubuna girmelerini saglamak gerekir. Basarili ve mutlu olacaklari bir alanin kesfedilmesi onlari huzurlu kilar. CEKINGEN COCUGUN UYUM SORUNUN Ogretmen, cocugun kabugundan giderilmesinde Ogretmene Ve Okula Dusen Gorevler: Cocugu ilk cikmakta gucluk cekecegini kabullenmeli ve sabirli olmalidir. gunden faaliyete katilmamasi icin zorlamamalidir, hoslandigi faaliyetleri bir Zaman zaman bir kosede yalniz sure karsidan izlemesine izin verilmelidir. Oncelikle ogretmen kendisi cocukla diyalog oynamasina izin verilmelidir. Cocugun kurmali sonra tek arkadasla diyalog kurmasi saglanmalidir. Cekingenlikten kurtulabilecegi su, cekingenliginin sebebi arastirilmalidir. Yaratici kum, kil, camur, boya gibi malzemeleri kullanmaya tesvik edilmelidir. Dramatik oyunda rahatlamasi saglanmalidir. Faaliyetlere yonlendirilmelidir. Cocuk en ufak bir basarisinda Cocuga basari ve desarj alanlari bulunmalidir. Duzenlenmis faaliyetler esnasinda ogretmen tarafindan yureklendirilmeli. cekingen cocuk icin ne yapilabilir? Cocuktaki cekingenligin cok degisik sebepleri vardir ve problemin kaynagi, cocukla nasil bir calisma yapilacagini etkiler. Cekingen cocuklarin cogu sizin onunla ufak ilgilenmenizle acilip konusmaya baslarlar. Sinifinizda nasil bir davranis istedigini bilen ama isbirligi yapmak istemeyen cekingen bir cocuk bulunabilir. Bu cocuk yeni faaliyetlere baslamaktan korkan ve bundan dolayi sizden fazladan tesvik isteyen bir cekingen cocuk bulunabilir. Boyle bir cocugun herhangi ufak bir gayretinden dolayi aferin diyerek veya oksayarak takdir ediniz. Isinde ufakta olsa bazi Halka basarilar elde ettikten sonra isbirligi yapmak ona daha kolay gelir. Seklinde calisma esnasinda cekingen cocuk icin ne yapilabilir? Halka seklinde calismaya katilmasi icin cocuga baski yapmak iyi degildir. Bu cocuklara karsi yavas ve onlardan az is isteme seklindeki bir yaklasim genellikle daha cok etkilidir. Cocuga yapilanlari seyretmesi konusulanlari dinlemesi icin izin verilmelidir. Cocugun ilk iletisim tesebbusune dikkat edilmelidir. Cocugun istegine veya sorusuna hemen cevap verilmeli ama bu onu susturacak sekilde bir cevap olmamalidir. Cocugun kendine karsi guveni arttikca grup calismasina daha Ogretim esnasinda cekingen cocuk icin ne yapilabilir? istekli olacaktir. Bireysel dikkat gosterilir ve bireysel talimat verilirse cekingen cocuk verilen isi en iyi sekilde yapabilir. Bununla beraber cekingen cocuk baskalarinin kendisine yaklasmaktan huzursuzluk duydugu icin ona yaklasmak zor olabilir. Bunu icin siz cocugun isine karismayan onu sakinlestiren biri olarak gorulmelisiniz. Cocugun dili gelismemis olabileceginden, yavas ve acik konusmaya, istenilen sekilde hareket etmeye calismalisiniz. Cocuk sizinle goz goze gelmekten cekinebilir ve sorulariniza cevap vermeyi reddedebilir. Eger cocuk sorulariniza cevap vermeyi reddetmeye devam ederse cocugun sevebilecegi baska bir faaliyet bulmaya calismalisiniz. Eger cocuga sevebilecegi baska bir faaliyet bulamazsaniz cocugun oturup digerlerini seyretmesine izin verilmeli ya da istedigi zaman oynayabilecekleri oyuncaklari ve kullanabilecegi malzemeleri yanina koymalisiniz. Devamli ilgi veya kontrol cocugu daha cok cekingen yapabilir. Disarida oyun esnasinda cekingen cocuk icin ne yapilabilir? Disarida oynanan oyunlar cocuklarin: Sosyal becerilerinin, akranlari arasinda etkilesimin, anlama becerilerinin gelismesine yardimci olur. Cekingen cocuk oyun yerinde ozel bir dikkati gerektirir. Bu durumda cocugu birkac basit faaliyet icine sokmayi denemelisiniz. Bu cabaniz uzunca bir sure alabilir. Cocukta birkac beceri elde ettikten sonra faaliyetleri diger becerileri de icine alarak genislete bilirsiniz. En iyi tutum isbirligi yapmasi icin cocuga baski yapmamaktir. Sadece faaliyeti seyretmesi ve anlamasi icin zaman ayirmalidir. Cocuk konuya karsi ilgi gostermeye basladigi zaman bireysel talimat verilerek cocukla ilgilenmeye baslanmalidir. Bu ilgilenme yerini yavas yavas cocugun diger cocuklarla yapacagi etkilesime birakilmalidir. Cekingen cocugun diger cocuklarla yapacagi etkilesimin sozle olacagi beklenmemelidir. Ancak siz ona talimat vermeli, duzenli konusmalar yapilmalisiniz. (Rolunu begendin mi, tekrar oynamak Serbest oyun esnasinda cekingen cocuk icin ne yapilabilir: ister misin? ) Serbest oyun cocuklarin; sosyal becerilerinin, bagimsiz calisma faaliyetlerinin, hayal kurma becerilerinin, kas becerilerinin gelismesine yardimci olur. Serbest oyun faaliyetleri: Su, kum masasi, bloklar ve resimli kartlarla yapilabilir. Serbest oyun cekingen cocuk icin cok degerli bir faaliyettir. Bu faaliyette cocugun diger cocuklarin oyunlarini seyretmesi onlarla etkilesimde bulunmasi serbesttir. Cocugu gozlemek cocugun ilgilerini ogrenmeye yardim eder. Ogrenince cocuga zevk alabilecegini dusundugunuz birkac oyun ogretebilirsiniz. Akranlari ile acele iliski kurmasi icin cocuk sikistirilmalidir. Cocuk arkadaslarinin yaninda onlarla acikca gorulen bir iliski kurmadan benzer faaliyetlerde bulunursa, cocugun onlarla gercek bir etkilesim icin ilk adimi attigini Beslenme esnasinda cekingen cocuk icin ne yapilabilir: Yemek bilmelisiniz. cocuklarin, yiyecekler hakkinda genel bilgilerin, konusma ve dil becerilerinin, isbirligi ve paylasma becerilerinin gelismesine yardim eder. Cekingen cocuk bazi hallerde bir grupla yemek yemede rahat olamaya bilir. Yemek yemeyi reddedebilir. Arkadaslarinin yemegi kendilerine uzatmasi isteklerini duymazdan gelebilirler. Boyle cocuga belirli zamanlarda yemek verebilirsiniz ama asla yemek yemesi icin Muzik ve resim zorlamamalisiniz. Sessizce seyretmesine izin vermelisiniz. calismasinda cekingen cocuk icin ne yapilabilir: Muzik, cocuklara dinlenme becerileri , ritim duygusunu, talimatlari izleme kabiliyetlerini gelistirme firsati verir. Resim faaliyetleri cocuklara gorerek ogrenme, ince kaslarini gelistirme firsatini verir. Bazi kucuk cocuklarin resim ve muzik faaliyetlerine pek yatkinliklari yoktur. Fakat onlari cekici bulurlar. Bu faaliyetleri bir sure izledikten sonra huzursuz bir cocuk kendi istegiyle faaliyete katilabilir. Bu durumda cocugun faaliyete katilmasi icin sikilmadan kibarca tesvik Hikaye saatinde cekingen cocuk icin ne edebilirsiniz, baskidan sakinilmalidir. yapilabilir: Cekingen bir cocugun dille arasi pek iyi olmadigindan okumanin acik olmasi ve kelimelerin net olarak soylenmesi gerekir. Konu hakkinda sorulacak sorularda bu cocuk en sona birakilmalidir. Ayrica sorular evet veya hayir diyecek sekilde sorulmalidir. Cocuk sorulara cevap verirse hikayeyi dinlerken dikkat etmis oldugu anlasilir. Eger cocugun dilinde bir bozukluk varsa hikayeyi Dinlenme zamaninda cekingen cocuk icin ne resimlerle anlatmasi istenmelidir. yapilabilir: Dinlenme zamaninda cocuklar sakinlesir. Dinlenme zamani cocugun en cok sevdigi faaliyettir. Cunku dinlenme zamani sessiz ve etkilesim olmayan bir zamanindir. Dinlenme zamaninda cekingen cocugun en buyuk problemi surenin bitecegi yeni bir faaliyetin baslayacagi korkusudur. Diger cocuklar uyandirilmadan cekingen cocuk uyandirilmalidir, pasif etkilesimi olmayan islere baslatilmalidir. (Battaniyeleri katlama, resim albumune bakma vb.) Cocuk, Cekingen rahatladikca gunun geriye kalan kismi daha cekici gibi gorulur. Kendini•Kisi inkar eder. Duygularina karsi durust degildir. Istedigi amaclara ulasamaz. Baskalarinin kendi adina secim yapmasina izin verir. Ofke duyar, Guvenden Kisi Duygularini tanir. Durustce duygularini ifade eder. kaygilidir. Saldirgan Istedigi amaca ulasir. Kendi adina secim yapar. Kendine guvenlidir. Kisi Baskalarini kirarak hice sayarak kendini gelistirmeye calisir. Duygularini tanimaz. Istedigi amaclara baskalarini kirarak ulasir. Baskalari adina secim yapar. Kendini hakli ve ustun gorur. CEKINGEN COCUGUN GOSTERDIGI TIPIK Karalama Becerileri: Cekingen cocuklarin cogu yasi geldiginde gerekli OZELLIKLER becerileri kazanirlar ve el mahareti gerektiren isleri yapmayi ogrenirler. Bu cocuklarin cekingenlikleri, bilgi ve becerilerini uygulamaya koymalarini zorlastirmaktadir. Cekingen cocuklarinin cogunun kelimelerle ve yaparak ifade edebildiklerinden daha cogunu bildiklerini ve daha cok sey yapabileceklerini kabul etmek hatali degildir. Cekingen cocuklarin cogu, birinci derecede baskalarinin calismalarini guvenli bir mesafeden seyrederek ogrenirler. Onlar genellikle grup faaliyetlerine katilmazlar. Yeni faaliyetlere gecmeleri ve malzeme kullanmalari sinirlidir. Malzeme kullanmadaki cekingenlikleri kabiliyetsizliklerinden ziyade, korkudan ve kendilerine guvensizliklerinden ileri gelmektedir. Mesela, okul oncesi cekingen cocuklarin cogu, bir tek pastel kalem alsalar ve onunla kagidin kosesini zoraki gorulur. Bir isaret yapsalar bile degisik renkleri tanirlar, bilirler. Cogu kez onlar normal el becerilerine sahiptirler. Ancak, ogretmen ipin sonuna bir dugum atarak dizdiginiz boncuklar cikmasin deyince kadar ayni boncugu tekrar tekrar ipe gecirirler ve boncukta duser. Bu cocuklar sevgiyle desteklenirse, kendilerine guven gelip yeni islerde ustalasabilirler. Her hangi bir isi yapmayi inatla reddettiklerinde, sizden bu durumu iyilikle karsilamanizi umarlar. Ve bu onlari sevindirir. Boyle karsilandiklari takdirde Sizin vereceginiz destekle bir cok faaliyetleri tekrara yapmayi denerler. Mesela, diger cocuklarin yaninda onlarin ise tesvik etmeniz, cesaretlendirmeniz diger cocuklarla beraber civileri tahtadaki deliklere takma faaliyetine katilmalarini saglayabilir. Ama bu cocuklar, parmaklari ile resim boyayan diger cocuklari gunlerce seyretmis olmalarina ragmen parmaklari ile resim yapmayi reddederler. Gruba katilmalari istenince baslarini saklayabilirler veya hic bir sey soylemeden geri donuverirler. Eger boyle bir cocuga boyama masasina otur derseniz, itiraz etmeden oturabilir. Ancak ellerini sikica masanin altina sokar ve cikarmaz. Boyle bir cocuk belki yapilanlari sessizce seyrederek Hareket Becerileri: Testlerin, cekingen cocuklarin kaba ve ogrenebilirler. Ince hareket gelisimlerinin yaslarina gore uygun oldugunu gostermesine ragmen bu cocuklarin cogu mumkun oldugunca az ve yavas hareket ederler. Bir kisim cekingen cocuklar ise uzun bir sure hareketsiz otururlar. Veya vucutlarinin bazi kisimlarini hareket ettirirken kalan kisimlarini hareketsiz,kimildatmadan tutarlar. Ornegin, oyuncaklarla oynamak icin ellerini kullanabilir ama ayni yerde kimildamadan otururlar. Vucutlarini kullandiklari zaman, hareketleri yalpalama seklinde,zayif ve oldukca sinirlidir. Koordinasyonlari zayif gibi gorunur. Bir cok cekingen cocuk bukulup bir sandalyeye veya yere kalcasi ustune, sanki kemikleri lastikmis gibi yigili verir. Bu cocuklar ayni zaman da kendilerini rahatlatmak icin vucutlarini kullanirlar. Parmak emme, saclarini kivirma ve sallama gibi davranislar sergilerler. Bu cocuklara kendi kendilerine guven duygusu kazandirdikca, cekingenliklerinin ustesinden gelmelerine yardim Konusma Ve dil edilmis olur ve vucut hareketleri de bir hayli normallesir. Becerileri Bir cok cekingen cocuk dili anlar ve oldukca da iyi konusur. Ancak bu cocuklar okul oncesinde hic konusmaz veya cok seyrek konusurlar. Onlar hazlarini yuzlerinde ufak bir gulumseme ile, uzuntulerini de hickirarak veya hafif sesle aglayarak belli ederler. Konusmalari isitilmesi zor fisiltilar gibi bir sesle olur. Sinifta isteklerini cok yavas bir sesle ifade ettiklerinden onlarin bu iletisim girisimleri kaybolur gider. Isteklerine herhangi bir cevap alamadiklari zaman isi tamamen birakiverirler. Konusma ve konusturulma cekingen cocuklari cok rahatsiz eder gorunmektedir. Bir istege karsi cogu kez yuzunu baska yone cevirerek veya taslasmis bir yuzle, yerinde sessizce oturarak reaksiyonda bulunurlar. Diger cocuklar sizin cekingen cocukla konuya girisiminizi veya gayretinizi gorurlerse bu cocukla iletisim kurma girisimlerini devam ettirirler. Aksi takdirde onlarda konusmayi keserler. Bu cocuklar sinirli ve cekingen davranislariyla, yalnizlik, korku izole edilme duygularini anlatirlar. Ama onlarin digerlerini dikkatle gozlemeleri ve cekinerek taklit etmeleri diger cocuklar gibi olma, onlara benzeme his ve arzularinin kuvvetli bir isaretidir. Bazen onlar yalvaran bakislari ile veya size sarilarak, gruba katilma ve Benlik Kavrami Ve Sosyal Beceriler: Guvenceye olan ihtiyaclarini bildirirler. Cekingen cocuklarin cogu kendileri hakkinda olumsuz dusunceye sahiptirler ve onlarin kabiliyetleri bir cok isi basariya ulastiracak gucte degildir. Mesela, Anita boncuklari ipe duzerek pek cok taki yapmis olmasina ragmen daima “ben cok aptalim. Bu boncuklarin hepsini ipe duzebilecegimi zannetmiyorum.”diyerek ise baslar. Cekingen cocuklar kendileri hakkinda olumsuz duygular icinde olduklarindan, gruptan uzaklasip kendi kisisel kabuklarina cekilmekten baska bir sey yapamamaktadirlar. Onlar yanlis bir is, hareket yapmaktansa hic bir sey yapmamayi tercih etmekte veya hicbir iddia ve kesinlik tanimayan faaliyetlerde bulunmaktadirlar. Onlar herhangi iyi bir sey yapmada, kendi kendilerine guvenmediklerinden, bir faaliyette bulunmaktan ya cekinirler ya da digerlerini buyuk bir dikkatle taklit ederler. Onlarin rahatsizliklari cevrelerindeki diger cocuklardan gelmektedir. Cevredeki cocuklara tepkide bulunmalari, onlarla iliski kurmamalari bu durumun acik bir delilidir. Mesela, diger cocuklar onlara oyun oynamayi teklif ettikleri de kacabilirler,sorulari cevaplamayi reddedebilirler veya etraflarinda olup bitenleri gormezlikten gelirler. Ama onlari tesvike, ovguye buyuk ihtiyaclari vardir. Tesvik onlarin calisma azmini kuvvetlendirir, tesebbuslerini devam ettirir veya en azindan isi yapar gibi gorunmelerini saglar. Problemle ilgilenmede ve ugrasmada oldukca beceriksiz olduklarindan problemli islerden cekinirler. Onlar oyuncaklarla bir cabaya girmeden onlari hareketsiz taslasmis heykel gibi sessizce seyrederler. Cekingen cocuklar digerlerinin varligindan kolay kolay huzur duymazlar. Onlar ancak birbirlerini sallayarak, birbirleriyle alay ederek, surtunerek rahatlarlar. Bu cocuklarin bazilari baskalarina karsi gosteremedikleri kizginliklarini kendilerine, kendi esyalarina cevirirler. Bu duygularini da kendilerini yerlere atarak, kagit ve defterlerini yirtarak,oyuncaklarini parcalayarak veya kendilerini bazi seylerden mahrum ederek ifade ederler. Istenilen bir isi dogru zamanda ve dogru bir sekilde yapamadiklari duygusu icinde olan cekingen cocuklar, diger cocuklarla iliski kurmaz ve oyun oynamazlar. Bu duygu icinde olan cocuk, kendi etrafinda kendini koruyan pasiviteye dayanan bir kabuk olusturur. Bununla beraber urkek ve duygulu olan cekingen cocuklar etraflarinda olup bitenden haberdardirlar. Cekingen cocuklarin cogu, diger cocuklarin ve yetiskinlerin cok dikkatli izleyicisidirler. Onlar goz ucuyla olup bitenleri gozlerler. Ama kendilerine bakildigini anlar anlamaz cabucak gozlerini cevirirler. Oyunlarinda, diger cocuklarda gordukleri hareketleri taklit ederek kullanirlar. Bazen sert kuvvetli hareketlerle itiraz ederek, bagirma cagirma haric, tum faaliyetleri taklit ederler. Cekingen cocuklar cogu kez ,diger cocuklarla iyi iliskiler kurmak, iyi gecinmek icin hicbir caba sarf etmezler. Bazen digerleri tarafindan oyuna cagrildiklarinda, onlara karsi arkalarini donerler. Bazen de diger cocuklarin varligini oldukca farkinda gibi gorunurler ve oyuna alinmak istedikleri zaman onlari rahatsiz ederler. Bazen de onlara fisiltiyla kotu sozler soyleyip kosup uzaklasirlar. Bu davranislar icinde olan cocuklarin diger cocuklarla arkadaslik kurmasi ve gelistirmesi cok zordur. Cekingen cocuklarin cogu, izole edildiklerini ve grup disi birakildiklarini sezerler ve bundan cok korkarlar. Bu cocuklar ayni zamanda onemli kisilerden ayri tutulmalarindan dehset duyarlar. Bu durum ozellikle anaokuluna giden cocuklar icin cok gecerlidir. Bu durumda olan bir cocuk, ana-babasina sarilip ayrilmaya bilir, oturup hickirarak aglayabilir. Boyle bir cocugun anaokuluna intikabi uzun zaman alabilir. Boyle cocuklarin size ve diger cocuklara acilip yaklasmalari icin onlara ara sira gulumseyerek, faaliyetlerine ilgi gostermek veya isinde zorluk cektigini gorunce “sana yardim edeyim” diyerek ilgilenmek gibi alacaginiz kucuk tedbirlerle normallesmeleri haftalar, hatta aylar alabilir.
Cocuklar hangi yasta ve neden bilincli yalan soyler?
Gecen yuzyilin sonlarina dek psikologlar, 6 yas altindaki cocuklari, hayalle gercegi ayiramamalari ve baska acidan bakma yetenegine henuz sahip olmamalari nedeniyle, kesinlikle bilincli yalanin disinda tutuyorlardi. Ama goruldu ki bu yanlis bir tanimlama.
Bazi psikologlar, cocugun yalanini, yetiskinlere karsi bir savunma mekanizmasi olarak goruyorlar. Peki bu ne kadar dogru?
Bazi psikologlar, cocugun yalanini, yetiskinlere karsi bir savunma mekanizmasi olarak goruyorlar. Peki bu ne kadar dogru?
28 Nisan 2007 Cumartesi
Onemli 1 SORUN! Dikkat Eksikligi ve Ogrenme Bozuklugu
[COLOR="DarkRed"]Dikkat eksikligi ve ogrenme bozuklugu konularina girmeden once cocugun gelisim evrelerini gozden gecirmekte fayda var.
• Fiziksel saglik ve motor gelisim
• Sosyal ve duygusal buyume
• Ogrenme konularindaki yaklasimlar
• Dil gelisimi
• Bilis (dusunme becerileri) ve genel bilgiler Bazi cocuklarin gelisim evreleri normal seyrinde gitmez, bunlarin nedenlerine bakmamiz gerekir.
• Ailede rastlanan yavas gelisim kaliplari. Ailede ergenlik gecikmesi vakalari
• Cocugun gelisim saatini kacinilmazlikla geri alan erken dogum
• Yasamin ilk aylarinda yasanan fiziksel ve duygusal sorunlar
• Astim ya da bobrek hastaligi gibi kronik rahatsizliklar
• Gelisim acisindan olgunlasmamis cocuklar
• Sosyal gelisimin gecikmesi iletisim guclugu cekilmesi
• Olgunlasmamis beden hareketleri kaymak, sicramak gibi buyuk kas hareketlerini denetleyememek. Kalem tutmak, tebesir kullanmak gibi kucuk kas hareketlerindeki yetersizlik
• Belirli faaliyetlerde gereksiz olan uzuvlarin kullanilmasi
• Dil gelisiminin gecikmesi
• Dikkat suresinin cok kisa olmasi ozellikle grup icinde dikkatin dagilmasi
• Goz ve el koordinasyonundaki gucluk
• Ev odevlerini yapmada isteksizlik ve gucluk
• Kronolojik yas problemi,kis ve yaz aylarinda dogan cocuklarin farkli basari durumlari Dikkat Eksikligi Neden Olur?
Her yil daha cok cocuga dikkat eksikligi teshisi konmaktadir.Sorunlari ogrenme bozuklugu kategorisine konacak kadar siddetlidir. Bu cocuklarin bazilarinda kontrol disi asiri hareket ve saldirganlik gorulmektedir. Dogum oncesinde maruz kalinan toksinler, ilaclar onemli dikkat eksikligine yol acar. Genellikle 3 yas civarinda farkedilmeye baslar. Problemin olasi nedeni, soz konusu beyin alanlari arasindaki baglantilari guclendiren belli kimyasal maddelerin yetersizligidir. Boyle cocuklarin cogu parlak zekali ve yaraticidirlar. Bunlarin 1/3’u ergenlik caginda kayda deger duzelme gosterir.Boyle durumlarda yapilacak en onemli is uzmanla isbirligi yapmaktir. Ayrica ev ve okul ortaminda fazla otoriter ya da hosgorulu olmak sorunu daha da fazlalastirir. Bu konuda dikkat edilmesi gerekli olan noktalar sunlardir: • Davranissal olgunluk konusunda siki fakat makul kurallar gelistirmek
• Yetiskinlerin cocuklarla konusmaya, kurallari aciklamaya ve onlari sabirla dinlemeye zaman ayirmasi.
• Kisisel duzen,sabir ve problem cozme konularinda model olusturmak
• Cocuklarin ozdenetim ve basariya yonelik cabalarini desteklemek
• Kotu davranislari degil iyi davranislari ilgi ile odullendirmek
• Cocuklara icten ilgi gostererek sevildiklerini hissettirmek
• Disiplin icin fiziksel yontemlere degil, sozcuklere basvurmak
• Basari konusunda gercekci hedefleri secmelerine yardimci olmak Cocuklar kendi istekleri ile basarisiz olmazlar, bu sebepleri iyice gozden gecirmek gerekir.Cocuklar ogrenme konularinda dogal bir motivasyona sahiptirler.Dogal olarak en iyi ogrendikleri sey onlar icin bir anlam tasimaktadir.Ozellikle okula baslama yasinin uzerinde cok iyi durulmasi gerekmektedir. Bir sinifta ayri yas grubundan ogrenciler oldugu zaman ogrenme ile ilgili olarak daha cok problem ortaya cikmaktadir. Ozellikle 1 yas erken baslayan cocuk el kaslarinin calismasi ile ilgili problem yasayabilir. Bu da motivasyonu dusurdugu gibi ogrenme hizini da ketler.Sinif ogretmeni de ayni sekilde farkli problemlerle ugrasmak durumundadir. Ogretmenlerde Basariyi Artiran Etmenler
• Cocuktan olumlu bir beklenti icinde olmak
• Odev ve calismalarin sik denetimi
• Net ifade kullanmak
• Esnek olabilmek
• Adil olmak
• Varligini her an hissettirebilmek
• Sicak iliskiler icinde olmak
• Ogrencilerin sorunlarina yanit bulmaya calismak
• Derste ne olup biteceginin onceden bilinmesi
• Sabirli ve kesin kararli olmak
• Bir davranis sorunu ciktiginda cozum yontemlerini bilmek
• Farkli ogrencileri dislamamak
• Farkli ogrenciler ile calismaya istekli olmak
• Uzman kisilerle isbirligine acik ve istekli olmak
• Kendine guven ve isini severek yapmak Ezber Gerekirse
• Hatirlatici resim ve semalar kullanmak anlamli kisaltmalar uretebilmek
• Ezberlenecek metni parcalara bolup oyunlastirmak Ogretirken
• Konunun ana bolumlerini mutlaka cikartin
• Ders suresince kisa gevseme aralari koyun
• Dramatizasyonlardan yararlanin
• Yonerge okumayi ogretin
• Sozle tarif etmek yerine hareketlerle gosterin
• Dersten ne anladiklarini belirleyin
• Ders bitimine bir gozden gecirme zamani ayirin
• Ders notlarini tekrar tekrar gozden gecirmelerini saglayin[/color]
• Fiziksel saglik ve motor gelisim
• Sosyal ve duygusal buyume
• Ogrenme konularindaki yaklasimlar
• Dil gelisimi
• Bilis (dusunme becerileri) ve genel bilgiler Bazi cocuklarin gelisim evreleri normal seyrinde gitmez, bunlarin nedenlerine bakmamiz gerekir.
• Ailede rastlanan yavas gelisim kaliplari. Ailede ergenlik gecikmesi vakalari
• Cocugun gelisim saatini kacinilmazlikla geri alan erken dogum
• Yasamin ilk aylarinda yasanan fiziksel ve duygusal sorunlar
• Astim ya da bobrek hastaligi gibi kronik rahatsizliklar
• Gelisim acisindan olgunlasmamis cocuklar
• Sosyal gelisimin gecikmesi iletisim guclugu cekilmesi
• Olgunlasmamis beden hareketleri kaymak, sicramak gibi buyuk kas hareketlerini denetleyememek. Kalem tutmak, tebesir kullanmak gibi kucuk kas hareketlerindeki yetersizlik
• Belirli faaliyetlerde gereksiz olan uzuvlarin kullanilmasi
• Dil gelisiminin gecikmesi
• Dikkat suresinin cok kisa olmasi ozellikle grup icinde dikkatin dagilmasi
• Goz ve el koordinasyonundaki gucluk
• Ev odevlerini yapmada isteksizlik ve gucluk
• Kronolojik yas problemi,kis ve yaz aylarinda dogan cocuklarin farkli basari durumlari Dikkat Eksikligi Neden Olur?
Her yil daha cok cocuga dikkat eksikligi teshisi konmaktadir.Sorunlari ogrenme bozuklugu kategorisine konacak kadar siddetlidir. Bu cocuklarin bazilarinda kontrol disi asiri hareket ve saldirganlik gorulmektedir. Dogum oncesinde maruz kalinan toksinler, ilaclar onemli dikkat eksikligine yol acar. Genellikle 3 yas civarinda farkedilmeye baslar. Problemin olasi nedeni, soz konusu beyin alanlari arasindaki baglantilari guclendiren belli kimyasal maddelerin yetersizligidir. Boyle cocuklarin cogu parlak zekali ve yaraticidirlar. Bunlarin 1/3’u ergenlik caginda kayda deger duzelme gosterir.Boyle durumlarda yapilacak en onemli is uzmanla isbirligi yapmaktir. Ayrica ev ve okul ortaminda fazla otoriter ya da hosgorulu olmak sorunu daha da fazlalastirir. Bu konuda dikkat edilmesi gerekli olan noktalar sunlardir: • Davranissal olgunluk konusunda siki fakat makul kurallar gelistirmek
• Yetiskinlerin cocuklarla konusmaya, kurallari aciklamaya ve onlari sabirla dinlemeye zaman ayirmasi.
• Kisisel duzen,sabir ve problem cozme konularinda model olusturmak
• Cocuklarin ozdenetim ve basariya yonelik cabalarini desteklemek
• Kotu davranislari degil iyi davranislari ilgi ile odullendirmek
• Cocuklara icten ilgi gostererek sevildiklerini hissettirmek
• Disiplin icin fiziksel yontemlere degil, sozcuklere basvurmak
• Basari konusunda gercekci hedefleri secmelerine yardimci olmak Cocuklar kendi istekleri ile basarisiz olmazlar, bu sebepleri iyice gozden gecirmek gerekir.Cocuklar ogrenme konularinda dogal bir motivasyona sahiptirler.Dogal olarak en iyi ogrendikleri sey onlar icin bir anlam tasimaktadir.Ozellikle okula baslama yasinin uzerinde cok iyi durulmasi gerekmektedir. Bir sinifta ayri yas grubundan ogrenciler oldugu zaman ogrenme ile ilgili olarak daha cok problem ortaya cikmaktadir. Ozellikle 1 yas erken baslayan cocuk el kaslarinin calismasi ile ilgili problem yasayabilir. Bu da motivasyonu dusurdugu gibi ogrenme hizini da ketler.Sinif ogretmeni de ayni sekilde farkli problemlerle ugrasmak durumundadir. Ogretmenlerde Basariyi Artiran Etmenler
• Cocuktan olumlu bir beklenti icinde olmak
• Odev ve calismalarin sik denetimi
• Net ifade kullanmak
• Esnek olabilmek
• Adil olmak
• Varligini her an hissettirebilmek
• Sicak iliskiler icinde olmak
• Ogrencilerin sorunlarina yanit bulmaya calismak
• Derste ne olup biteceginin onceden bilinmesi
• Sabirli ve kesin kararli olmak
• Bir davranis sorunu ciktiginda cozum yontemlerini bilmek
• Farkli ogrencileri dislamamak
• Farkli ogrenciler ile calismaya istekli olmak
• Uzman kisilerle isbirligine acik ve istekli olmak
• Kendine guven ve isini severek yapmak Ezber Gerekirse
• Hatirlatici resim ve semalar kullanmak anlamli kisaltmalar uretebilmek
• Ezberlenecek metni parcalara bolup oyunlastirmak Ogretirken
• Konunun ana bolumlerini mutlaka cikartin
• Ders suresince kisa gevseme aralari koyun
• Dramatizasyonlardan yararlanin
• Yonerge okumayi ogretin
• Sozle tarif etmek yerine hareketlerle gosterin
• Dersten ne anladiklarini belirleyin
• Ders bitimine bir gozden gecirme zamani ayirin
• Ders notlarini tekrar tekrar gozden gecirmelerini saglayin[/color]
Cocuklara ellerini yikatin
Cocuklari, 'pnomokok' adli bakterinin yol actigi menenjit ve zaturree gibi hastaliklardan korunmanin en kolay yolu; sik sik el yikamak. Hacettepe Universitesi Cocuk Enfeksiyon Hastaliklari Unitesi Ogretim Uyesi Prof. Mehmet Ceyhan; bu hastaliklarin, ozellikle kis aylarinda bagisiklik sisteminin zayifladigi durumlarda cocuklari yakaladigina dikkat cekiyor: "Bu hastaliklarda eller, en onemli bulasma araclarindan biri. Ailelerin cocuklarina el yikama egitimi vermeleri gerekir. Basit onlem; ciddi tedbir anlamina geliyor."
Gelecegin suclusunu yetistirmenin 8 basit kurali
1 – Daha kucukken cocuga istedigi her seyi vermeye basla! Bu sekilde o herkesin onun gecimini saglamak zorunda olduguna inanacaktir.
2 – Kotu sozler soyledigi zaman, gul. Boylece o kendisinin akilli olduguna inanacaktir.
3 – Ona dusunmeyi ve beynini kullanmayi hic ogretme, 21 yasina gelince kendisi karar versin, diye bekle.
4 – Yerde biraktigi her seyi kaldir! Kitaplarini, ayakkabilarini, elbiselerini, onun icin her seyi sen yap ki o butun sorumluluklarini baskalarina yuklemeye alissin.
5 – Onun onunde sik sik kavga et ki, bu sayede aile bir gun parcalanirsa o da o kadar sasirmasin.
6 – Ona istedigi kadar harclik ver ki, hicbir zaman kendi parasini kazanmanin ne oldugunu ogrenmesin.
7 – Yiyecek, icecek ve konforla ilgili butun arzularini yerine getir ki istediklerini her zaman elde etmeye alissin.
8 – Komsulara, ogretmenlere, polislere karsi daima onun tarafini tut ki onlarin hepsine karsi pesin hukumleri olussun.
Butun bunlari ve buna benzerleri yaparak yetistirdigin O'NUN, gunun birinde basina gercekten bir bela gelirse, kendinden ozur dile ama onu felaket dolu bir hayata hazirladigin icin kendine tesekkur etmeyi de ihmal etme.
2 – Kotu sozler soyledigi zaman, gul. Boylece o kendisinin akilli olduguna inanacaktir.
3 – Ona dusunmeyi ve beynini kullanmayi hic ogretme, 21 yasina gelince kendisi karar versin, diye bekle.
4 – Yerde biraktigi her seyi kaldir! Kitaplarini, ayakkabilarini, elbiselerini, onun icin her seyi sen yap ki o butun sorumluluklarini baskalarina yuklemeye alissin.
5 – Onun onunde sik sik kavga et ki, bu sayede aile bir gun parcalanirsa o da o kadar sasirmasin.
6 – Ona istedigi kadar harclik ver ki, hicbir zaman kendi parasini kazanmanin ne oldugunu ogrenmesin.
7 – Yiyecek, icecek ve konforla ilgili butun arzularini yerine getir ki istediklerini her zaman elde etmeye alissin.
8 – Komsulara, ogretmenlere, polislere karsi daima onun tarafini tut ki onlarin hepsine karsi pesin hukumleri olussun.
Butun bunlari ve buna benzerleri yaparak yetistirdigin O'NUN, gunun birinde basina gercekten bir bela gelirse, kendinden ozur dile ama onu felaket dolu bir hayata hazirladigin icin kendine tesekkur etmeyi de ihmal etme.
Bebege yapilan masaj boy uzatiyor...........
Bebege yapilan masaj boy uzatiyor

Masaj yaparken bebegin keyfi mutlaka yerinde olmali
Ege Universitesi'nde gerceklestirilen bir arastirmada, bebeklere dogumunun 15'inci gununden itibaren uygulanan masajin boy ve kilo artisi sagladigi, uykuyu duzenledigi ortaya cikti.
Ege Universitesi Hemsirelik Yuksekokulu ogretim uyesi Prof.Dr. Zeynep Conk yonetiminde Ars.Gor. Hatice Bal Yilmaz tarafindan yurutulen dokuz ay sureli doktora arastirmasinda bebek masajinin faydalari incelendi.
Bornova Osmangazi Seher Sukru Ergil Saglik Ocagi'na gelen 60 bebek ve anneleri uzerinde yurutulen arastirma, bebeklerin evlerinde de surduruldu.
Ailelerinin demografik ozellikleri, gelir duzeyleri, dogum sekli, cocuk sirasi, emzirme sureleri gibi degiskenler dikkate alinarak 30 saglikli bebege masaj uygulanirken, ayni ozelliklere sahip 30 bebek de test grubu olarak secildi.
Uyku duzeni
Arastirma kapsamina giren masaj grubu ve kontrol grubu bebeklerin dorduncu ayin sonunda gunduz, gece ve 24 saatlik uyku surelerinde masaj grubu lehine anlamli bir farklilik goruldu.
Masaj uygulamasinin bebeklerin agirlik ve boy artislari uzerinde de olumlu etki yaptigi, erkek bebeklerin agirlik ve boy artisinda kizlara oranla daha etkili oldugu saptandi.
Daha aktif oluyorlar
Arastirmayi yuruten Ars.Gor. Yilmaz, masaj uygulanan bebeklerin digerlerine gore daha fazla cevreyle ilgili, aktif ve canli davranis sergilediklerini, eline verilen nesneleri agzina goturebilme ve hareket eden cisim ya da kisileri takip etme surelerinin daha erken gerceklestigini belirtti.
Yilmaz, "Sevgi dolu ve guven verici dokunuslar ve kucaklamalar bir bebegin saglikli gelisiminde ve anne-babasi ile daha saglikli bir etkilesim gelistirmesinde buyuk onem tasir. Bebek masaji da bu birliktelik icin essiz bir firsattir" dedi.
Nasil uygulaniyor?
Yilmaz, bebek masajinin, dogumu takip eden 15'inci gunden itibaren yapilabilecegini, ancak masaj icin hijyenik ortamla birlikte oda sicakligi ve masaji uygulayacak kisinin bazi kurallara uymasi gerektigini vurgulayarak sunlari soyledi:
Oda isisi bebegi usutecek kadar soguk ve terletecek kadar sicak olmamali.
_Oda, isik alan aydinlik bir ortam olmali.
_Masaj yapacak kisinin el hijyeni olmali, tirnaklari kesilmeli ve cilt rahatsizligi bulunmamali.
_Masaj yapacak kisi rahat bir pozisyonda olmali.
_Bebegin herhangi bir rahatsizligi, atesi, agrisi, yarasi olmamali.
_Bebegin cildi cok hassas oldugu icin bebek losyonu onerilebilir.
_Kucuk temiz bir havlu, yedek bir havlu ve yedek bebek bezi bulundurulmali.
_Bebegin masajina vucudun herhangi bir yerinden baslanabilir, ancak bebegin hoslandigi alan belirlendiginde bu bolgeden baslanmasi basariyi kolaylastirir.
_Yuz masaji yaparken ele herhangi bir sey surulmemeli.
Masaja mutlaka bir uzman kontrolunde baslanmasi onerilir.
Masaj yaparken bebegin keyfi mutlaka yerinde olmali
Ege Universitesi'nde gerceklestirilen bir arastirmada, bebeklere dogumunun 15'inci gununden itibaren uygulanan masajin boy ve kilo artisi sagladigi, uykuyu duzenledigi ortaya cikti.
Ege Universitesi Hemsirelik Yuksekokulu ogretim uyesi Prof.Dr. Zeynep Conk yonetiminde Ars.Gor. Hatice Bal Yilmaz tarafindan yurutulen dokuz ay sureli doktora arastirmasinda bebek masajinin faydalari incelendi.
Bornova Osmangazi Seher Sukru Ergil Saglik Ocagi'na gelen 60 bebek ve anneleri uzerinde yurutulen arastirma, bebeklerin evlerinde de surduruldu.
Ailelerinin demografik ozellikleri, gelir duzeyleri, dogum sekli, cocuk sirasi, emzirme sureleri gibi degiskenler dikkate alinarak 30 saglikli bebege masaj uygulanirken, ayni ozelliklere sahip 30 bebek de test grubu olarak secildi.
Uyku duzeni
Arastirma kapsamina giren masaj grubu ve kontrol grubu bebeklerin dorduncu ayin sonunda gunduz, gece ve 24 saatlik uyku surelerinde masaj grubu lehine anlamli bir farklilik goruldu.
Masaj uygulamasinin bebeklerin agirlik ve boy artislari uzerinde de olumlu etki yaptigi, erkek bebeklerin agirlik ve boy artisinda kizlara oranla daha etkili oldugu saptandi.
Daha aktif oluyorlar
Arastirmayi yuruten Ars.Gor. Yilmaz, masaj uygulanan bebeklerin digerlerine gore daha fazla cevreyle ilgili, aktif ve canli davranis sergilediklerini, eline verilen nesneleri agzina goturebilme ve hareket eden cisim ya da kisileri takip etme surelerinin daha erken gerceklestigini belirtti.
Yilmaz, "Sevgi dolu ve guven verici dokunuslar ve kucaklamalar bir bebegin saglikli gelisiminde ve anne-babasi ile daha saglikli bir etkilesim gelistirmesinde buyuk onem tasir. Bebek masaji da bu birliktelik icin essiz bir firsattir" dedi.
Nasil uygulaniyor?
Yilmaz, bebek masajinin, dogumu takip eden 15'inci gunden itibaren yapilabilecegini, ancak masaj icin hijyenik ortamla birlikte oda sicakligi ve masaji uygulayacak kisinin bazi kurallara uymasi gerektigini vurgulayarak sunlari soyledi:
Oda isisi bebegi usutecek kadar soguk ve terletecek kadar sicak olmamali.
_Oda, isik alan aydinlik bir ortam olmali.
_Masaj yapacak kisinin el hijyeni olmali, tirnaklari kesilmeli ve cilt rahatsizligi bulunmamali.
_Masaj yapacak kisi rahat bir pozisyonda olmali.
_Bebegin herhangi bir rahatsizligi, atesi, agrisi, yarasi olmamali.
_Bebegin cildi cok hassas oldugu icin bebek losyonu onerilebilir.
_Kucuk temiz bir havlu, yedek bir havlu ve yedek bebek bezi bulundurulmali.
_Bebegin masajina vucudun herhangi bir yerinden baslanabilir, ancak bebegin hoslandigi alan belirlendiginde bu bolgeden baslanmasi basariyi kolaylastirir.
_Yuz masaji yaparken ele herhangi bir sey surulmemeli.
Masaja mutlaka bir uzman kontrolunde baslanmasi onerilir.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)